Van Caïro naar Tripoli : De top EU-Afrika

In april 2000 kwamen op de Top van Caïro voor het eerst alle staatshoofden en regeringsleiders van Afrika en de EU samen. Sindsdien zijn de betrekkingen tussen de EU en Afrika op het institutionele en politieke gebied geëvolueerd. Afrika is een internationale uitdaging geworden, niet alleen politiek gezien maar ook op het gebied van ontwikkeling en economie.
De tweede top vond plaats in Lissabon in 2007 en wordt algemeen beschouwd als historisch. Tachtig staatshoofden en regeringsleiders uit Europa en Afrika besloten een strategisch en alomvattend partnerschap tussen Afrika en de EU op te zetten om gemeenschappelijke belangen en strategische doelen na te streven, die verder gaan dan het traditionele ontwikkelingsbeleid, zoals het gezamenlijk aanpakken van nieuwe mondiale uitdagingen. De groei van een donorschap naar een partnerschap kreeg vorm.
De strategie biedt een kader op lange termijn voor de Euroafrikaanse betrekkingen en wordt uitgevoerd door middel van opeenvolgende kortetermijnactieplannen. Het eerste driejaarlijkse actieplan werd gelanceerd voor de periode 2008-2010. Onder de prioriteiten bevinden zich onderwerpen als vrede en veiligheid, migratie, democratie, mensenrechten, handel, regionale integratie, energie, klimaatverandering, werkgelegenheid, wetenschap en de informatiemaatschappij.
De Top van Lissabon bracht bovendien een belangrijke dialoogdynamiek op gang tussen de staten en de instellingen, maar ook tussen de verschillende groepen van de Europese en de Afrikaanse maatschappij, zoals de civiele maatschappij (ngo's, jongeren, diaspora, sociale partners, enz...), de privésector en de parlementen.
Op 29 en 30 november 2010 vindt de derde Top EU-Afrika plaats. Eerste Minister Yves Leterme zal er ons land vertegenwoordigen. Op de agenda staat de evaluatie van de verwezenlijkingen en van de verbeteringen die nodig zijn met het oog op de gezamenlijke EU-Afrikastrategie en haar eerste actieplan (2008-2010), die tijdens de Top van 2007 werden bekrachtigd, evenals de goedkeuring van een meer operationeel tweede actieplan (2011-2013). Daarnaast vermeldt de agenda van de Top besprekingen inzake het hernieuwen van de dialoogdynamiek tussen Europeanen en Afrikanen, die in 2007 op gang werd gebracht.
Hoge vertegenwoordiger en vicevoorzitter van de Commissie Catherine Ashton: “Versterking en intensivering van de betrekkingen met Afrika is een belangrijke prioriteit. Afrika krijgt niet alleen hulp van de EU, maar is een belangrijke partner voor allerlei belangrijke regionale en internationale vraagstukken, zoals veiligheid in de regio (samenwerking bij de strijd tegen piraterij en bevordering van vrede en stabiliteit) en mondiale governance, bijvoorbeeld wat betreft klimaatverandering.”
Eerste Minister Yves Leterme: “Deze Top moet een groot politiek evenement worden, dat aantoont dat de EU en de AU kunnen evolueren naar een gezamenlijke analyse van de belangrijkste wereldproblemen, twee maand na de Top van New-York inzake de Millenniumontwikkelingsdoelstellingen en enkele dagen vóór de Conferentie van Cancun over de klimaatverandering. Het welslagen van deze Top moet een nieuwe dynamiek teweegbrengen, door de nadruk te leggen op enkele thema’s uit de grote mondiale uitdagingen waarvoor een gezamenlijke aanpak kan worden uitgewerkt op het niveau van de internationale instellingen.”
Openingsspeech van Herman Van Rompuy (FR)