België is een federale staat die bestaat uit drie gemeenschappen (de Vlaamse, de Franse en de Duitstalige Gemeenschap) en drie gewesten. Brussel vormt sinds 1989 een volwaardig gewest, evenals het Waals en het Vlaams Gewest. De organen van de wetgevende en de uitvoerende macht van het Gewest zijn het Parlement en de Regering.
Binnen de Belgische federale staat hebben de gewestelijke bevoegdheden uitlopers op internationaal vlak. Concreet volgt het Gewest het werk op van internationale organisaties (Europese Unie, Verenigde Naties, OESO, ...). De Gewestministers nemen deel aan de Raden van de Europese Unie. Het Gewest sluit autonoom internationale verdragen. Brussel voert dus ook een buitenlands beleid en speelt een belangrijke rol tijdens het Belgisch voorzitterschap van de Europese Unie.
Brussel en de Europese Unie
Het Europees beleid vormt de leidraad voor de externe betrekkingen van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De meeste gewestelijke bevoegdheden worden sterk beïnvloed door Europa: meer dan 70% van de regelgeving komt van de Europese Unie.
De betrokkenheid van een stadsgewest als Brussel bij het Europees beslissingsproces is gericht op meer aandacht voor de stedelijke en duurzame dimensie in de diverse Europese beleidslijnen. Daartoe beschikt het Gewest over een Delegatie bij de Europese Unie binnen de Belgische Permanente Vertegenwoordiging. Deze anticipeert op de beslissingen, volgt het werk op van de Europese instellingen en bereidt de dossiers voor die een invloed hebben op de gewestelijke bevoegdheden.
De externe betrekkingen van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
De Directie Externe Betrekkingen is in het Gewest de spil waarrond alle internationale contacten draaien. In de praktijk formuleert de Directie voorstellen om een samenhangend buitenlands beleid te voeren en vertegenwoordigt zij het Gewest op de diverse internationale fora. Het Gewest beschikt over een wereldwijd netwerk van gewesten en steden waarmee ze partnerschappen onderhoudt op basis van bilaterale overeenkomsten. Ook inzake multilaterale samenwerking verdedigt Brussel zijn specifieke karakter als stedelijk gewest. Het Gewest is actief in Eurocities, Metropolis en de Vergadering van de Regio's van Europa (VRE), organisaties die lobbyen voor een beter regionaal of grootstedenbeleid.